Chrześcijanie na pożarcie bestiom - Jacques Rhétoré [KSIĄŻKA]

Myśl o opowiedzeniu o losach mojego narodu towarzyszy mi nieodparcie od wielu lat. Tragiczne wydarzenia z przełomu XIX i XX wieku na pograniczu Turcji, Syrii, Iraku i Iranu były udziałem także mojej rodziny. Utrwaliły się w pamięci wnuków i prawnuków ofiar, którzy nie doczekali się zadośćuczynienia, co potęguje poczucie moralnego obowiązku wobec nich. Autorem tej relacji, jednej z wielu, jest francuski dominikanin, Jacques Rhétoré. Działał on w Mosulu (Irak), gdzie zmarł i został pochowany 12 marca 1921 roku. Dzięki jego wspomnieniom współczesny czytelnik może dowiedzieć się, jak wyglądały prześladowania i ludobójstwo Ormian i Asyryjczyków, które przez wiele dekad były tematem tabu. Publikacja ta ma wielką wagę, szczególnie w obliczu niedawnego (październik 2019 r.) uznania tych masowych morderstw przez kolejne państwo świata. Trud włożony w polskie wydanie tej książki pragnę dedykować jej autorowi, pamięci imiennych i bezimiennych ofiar, jak i żyjącym na wychodźstwie w wielu krajach byłym mieszkańcom mojej wsi. Michael Abdalla

"Kilka lat temu moją uwagę przyciągnął, zamieszczony w popularyzatorskim czasopiśmie Historia, artykuł nieznanego wcześniej Josepha Alichorana, poświęcony rzeziom, których ofiarami stali się, zwłaszcza w XIX i XX wieku, Asyryjczycy w Mezopotamii. Drugim zagadnieniem był opór tych chrześcijan Wschodu, zapomnianych przez swoich europejskich braci w wierze, przeciwko arabsko-kurdyjsko-muzułmańskiej hegemonii.Tymczasem jest to wspólnota chrześcijańska szczególnie godna zainteresowania, jako że po dziś dzień, na pamiątkę Chrystusa, używa ona zarówno w liturgii, jak i na co dzień, języka, którym posługiwał się Mesjasz - aramejskiego. Ormianie skarżą się czasem, zresztą słusznie, że zbyt mało uwagi poświęca się ludobójstwu ich narodu, popełnionemu w latach 1895-1922 w Imperium Osmańskim, a przede wszystkim, że współczesne państwo tureckie nie uznaje tego aktu bestialstwa. Na ten temat jednak przynajmniej się dyskutuje, stosuje się naciski polityczne czy intelektualne, aby ta niesprawiedliwość została naprawiona. Istnieje wszak, w następstwie upadku systemu radzieckiego, ponownie odtworzona niepodległa Armenia."\n(fragment książki)\n"Duża część wartości tekstu, pozostawionego przez ojca Rhtor, bierze się stąd, że opisuje on przede wszystkim losy Asyryjczyków, mordowanych lub deportowanych masowo przez Kurdów, Turków i Czerkiesów w 1915 roku na wschodzie Azji Mniejszej, dokładnie tak samo, jak ich ormiańscy bracia i w tym samym celu, jaki miało dogorywające Imperium Osmańskie: usunąć wszelką obecność ludności niemuzułmańskiej na obszarach, gdzie narodziło się uniwersalne chrześcijaństwo. W naszych smutnych czasach, gdy powtarzają się, na skalę niemal światową, bezpośrednie konfrontacje chrześcijańsko-muzułmańskie, niektórzy być może pomyślą, że świadectwo in vivo Jacquesa Rhtor tylko doleje oliwy do ognia między Zachodem a islamem. Tymczasem ukrywanie rany, zamiast jej leczenia, prowadzić może co najwyżej do jej rozjątrzenia"\n(fragment książki)