Gospodarka Wojenna w Królestwie Polskim w Latach 1914-1918 - Edward Kołodziej [KSIĄŻKA]

W wyniku działań wojennych prowadzonych w latach 1914-1915 na terenie KrĂłlestwa Polskiego i Galicji przemysł i rolnictwo poniosły znaczne straty. W 1915 roku wywieziono do Rosji wyposażenie wielu zakładĂłw przemysłowych. Ewakuujące się oddziały rosyjskie niszczyły drogi i infrastrukturę kolejową. Wcześniej, w październiku 1914 roku, duże zniszczenia w KrĂłlestwie spowodowały wycofujące się z guberni zachodnich wojska niemieckie. Dobrowolna i przymusowa ewakuacja ludności cywilnej do Rosji objęła ok. 1 mln osĂłb. SpośrĂłd 1,1 mln oficerĂłw i żołnierzy zmobilizowanych na terenie KrĂłlestwa Polskiego do wojska carskiego większość także znalazła się w Rosji.Zniszczenia w pierwszym roku wojny i wojenna gospodarka państw centralnych w KrĂłlestwie Polskim spowodowały, że w 1918 roku odłogiem leżało 4,5 mln ha ziemi uprawnej, a straty żywego inwentarza sięgały od 37 do 60%. Straty przemysłu polskiego tylko w 4% wynikały z działań wojennych; ogromną ich większość spowodowały działania wojskowych i cywilnych administracji: niemieckiej - 56%, austro-węgierskiej - 22% i rosyjskiej - 18%.

***W związku z setną rocznicą Wielkiej Wojny (1914-1918) zainteresowanie badaczy jej dziejami przeżywa renesans. W Europie i świecie ukazuje się wiele opracowań, monografii i artykułĂłw, głĂłwnie dotyczących kwestii wojskowych i politycznych I wojny światowej. Historycy pomijają natomiast zagadnienia natury gospodarczej. Podobnie jest w Polsce. Brak zainteresowania problematyką ekonomiczną nasi historycy tłumaczyli niedostateczną ilością źrĂłdeł, głĂłwnie archiwaliĂłw, zniszczonych podczas pierwszej i drugiej wojny światowej. Autor recenzowanej książki udowodnił jednak, że wiele źrĂłdeł na tematy gospodarcze czasĂłw Wielkiej Wojny zachowało się, chociaż ich odnalezienie wymagało dużego nakładu pracy.

Z recenzji wydawniczej prof. dr. hab. Janusza Szczepańskiego

Edward Kołodziej (ur. 1940) - historyk i archiwista, absolwent Wydziału Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego, wieloletni pracownik Archiwum Akt Nowych w Warszawie. W latach 1999-2010 wykładowca w Instytucie Historii Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, gdzie uzyskał tytuł profesora zwyczajnego. Jego zainteresowania badawcze obejmują głĂłwnie historię okresu międzywojennego, zwłaszcza zagadnienia ruchu zawodowego, migracji ludności, dziejĂłw Polonii, działalności polskiej służby dyplomatycznej i konsularnej oraz historię gospodarczą. Autor i redaktor naukowy ponad 250 publikacji naukowych. W 2017 roku w Wydawnictwie Naukowym Scholar ukazała się jego książka Polska i inne państwa wobec problemĂłw reparacji i długĂłw zagranicznych w latach 1918-1939.