Między minimalizmem a maksymalizmem - Małgorzata Strzelecka [KSIĄŻKA]

Stanisław Stomma i Janusz Zabłocki to katolicy ukształtowani w odmiennych epokach historycznych przez różne środowiska ideowe. Po wojnie spotkali się w Krakowie, ale ich drogi się rozeszły, natomiast skrzyżowały ponownie, kiedy w wydarzeniach Października 1956 r. dostrzegli możliwośćwłączenia się w nurt działań na rzecz demokratyzacji ustroju państwa. Odmienny stosunek grup reprezentowanych przez S. Stommę i J. Zabłockiego w Znaku wobec władz i polityki obozu rządowego, w tym roli, jaką mogli odgrywać katolicy Koła Poselskiego "Znak" w Sejmie PRL, doprowadził w 1976 r. do rozpadu środowiska. O sytuacji, jaka spotkała J. Zabłockiego w 1985 r. po odsunięciu go od prac w parlamencie, Jan Żaryn we wstępie do trzeciego tomu Dzienników J. Zabłockiego napisał: "Historia zatoczyła koło; tym razem Janusza Zabłockiego i ODiSS spotkała represja wykluczenia z życia publicznego, podobnie jak niegdyś - w 1976 r. - ekipa Gierka pozbyła się natrętnego posła - Stanisława Stommy, a większość ówczesnego środowiska ?Znaku? miała zostać odcięta od zysków wypracowanych przez ?Libellę?". Małgorzata Strzelecka jest absolwentką Wydziału Nauk Historycznych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, obecnie adiunktem w Instytucie Historii i Archiwistyki UMK. W kręgu jej zainteresowań badawczych znajdują się zagadnienia z historii oświaty w Polsce oraz aktywność publicystyczna i społeczna katolików skupionych w ruchu Znak. W ramach prowadzonych badań poddaje analizie m.in. aktywność publiczną przedstawicieli szeroko rozumianego ruchu społecznego Znak, na który składały się redakcje czasopism katolickich ("Tygodnika Powszechnego" oraz miesięczników "Znak" i "Więź"), pięciu KIK (Krakowa, Warszawy, Wrocławia, Poznania i Torunia), a także środowiska dwumiesięcznika "Chrześcijanin w Świecie", Ośrodka Dokumentacji i Studiów Społecznych oraz Koła Poselskiego "Znak". W badaniach szczególne miejsce poświęca biografistyce oraz popularyzacji wiedzy historycznej. Autorka monografii Trudne kompromisy. Środowisko "Tygodnika Powszechnego" wobec reform systemu oświaty i wychowania w latach 1945-1989 (Toruń 2009) oraz artykułów, m.in. Początki aktywności publicystycznej Jerzego Turowicza w latach trzydziestych XX w.; Odkrywanie katolicyzmu na nowo - formowanie tożsamości ideowej Stanisława Stommy w latach 20. i 30. XX w.; Sobór Watykański II na łamach "Tygodnika Powszechnego" i miesięcznika "Znak"; Jerzy Turowicz w świetle dokumentów Ministerstwa Spraw Wewnętrznych; Środowisko miesięcznika "Więź" wobec reform systemu oświaty i wychowania lat pięćdziesiątych i sześćdziesiątych.