Upodmiotowienie społeczności lokalnych oraz rozwój samorządu terytorialnego są warunkiem zrównoważonego rozwoju wsi. Specjaliści podkreślają rolę aktywności aktorów lokalnych w wykorzystywaniu dostępnych zasobów i potencjałów. Dostrzegają znaczenie tzw. miękkich czynników rozwoju, jak kapitał społeczny czy zasoby kulturowe. Wyłania się zatem nowy paradygmat rozwoju wsi, który zakłada, że to specyficzne dla danego obszaru zasoby - naturalne, ludzkie, społeczne, kulturowe - decydują o jego rozwoju, siłami dynamizującymi zaś są inicjatywy lokalne i przedsiębiorczość. Ważne staje się kształtowanie umiejętności, tworzenie instytucji i odpowiedniej infrastruktury oraz przezwyciężanie społecznego wykluczenia. Strategię tę wspierają m.in. Deklaracja z Cork, zapowiadająca decentralizację polityki wiejskiej UE, oraz przełomowy dla tej polityki program LEADER. Książka konfrontuje wyniki badań nad zrównoważonym rozwojem z doświadczeniami praktyków życia społecznego. Kierujemy ją zarówno do badaczy, jak i przedstawicieli instytucji zajmujących się realizacją projektów rozwojowych.
Od tego, jak społeczności lokalne wykorzystują, a także kreują zasoby, zależy nie tylko ich sytuacja, lecz także szanse modernizacyjne całego kraju. Mikroregion Gołdap leży na granicy Unii Europejskiej i Federacji Rosyjskiej i zdaniem niektórych skazany jest na peryferyjność. Jednak jakby na przekór temu od początku lat 90. minionego wieku realizowana jest w nim śmiała wizja rozwoju.
Książkę Społeczność na granicy można czytać jak opowieść o małym mieście położonym na styku dwóch światów, ale również jak opowieść o Polsce - jej szansach w otwartej przestrzeni europejskiej.
Autorzy tomu:
Wojciech Łukowski, Ewa Jaźwińska, Ewa Matejko, Piotr Gołebiowski, Kalina Krassowska, Agnieszka Strzemińska, Jan Dawid Śpiewak, Joanna Perzyna, Hanna Bojar, Paulina Adamska, Bartłomiej Tolak, Justyna Pękala, Dorota Woroniecka, Dorota Wiszejko-Wierzbicka, Iwona Bąbiak, Karolina Smoczyńska, Bohdan Jałowiecki, Piotr Adamiak, Anna Arciuch, Kamil Bareja, Katarzyna Brzostowska, Marta Chojnacka.